"Steeds meer mensen staan achter de principes van de VN"

De in Somalië geboren Abdulqawi Ahmed Yusuf (1948) werkte als juridisch adviseur bij verschillende organisaties van de Verenigde Naties, in Genève, Wenen, Parijs en New York. In 2009 werd hij rechter bij het Internationaal Gerechtshof (ICJ) in Den Haag; sinds 2018 is hij daar aangesteld als president.

Liever luisteren dan lezen?
Om gebruik te maken van Soundcloud binnen onze website, dien je eerst de cookies te accepteren. Lees meer over ons cookiebeleid

“Ik werd geboren toen Somalië nog een Italiaanse kolonie was, die in de nasleep van de Tweede Wereldoorlog onder Brits bestuur viel. Maar aangezien dit onder toezicht stond van de VN, waren de verwachtingen hoog dat we onafhankelijk zouden worden. Ik groeide op in de euforische sfeer van die hoop. Toen ik twaalf was, werden we eindelijk onafhankelijk. Dee vreugde was groot. De VN hadden ons dit gebracht, besefte ik.

Abdulqawi Ahmed Yusuf op de middelbare school.

Tijdens mijn rechtenstudie had Somalië een geschil met enkele buurlanden. Ik dacht: hoe is het mogelijk dat landen die zo nauw met elkaar verbonden zijn en op elkaar lijken, niet samen kunnen leven? Ik was ervan overtuigd dat het internationaal recht, het beginsel van vreedzame beslechting van geschillen in het VN-Handvest, dit soort conflicten kon helpen oplossen. Ik studeerde af op dat onderwerp; het was het begin van mijn carrière.

Ten behoeve van alle volkeren moeten landen samenwerken.
Abdulqawi Ahmed Yusuf

Vandaag staan we voor nieuwe uitdagingen. Covid-19 spaart niemand. Ten behoeve van alle volkeren moeten landen samenwerken. Om dat goed te doen, zijn er nieuwe wetten en regels nodig. Natuurlijk kan er onenigheid bestaan over de interpretatie van die regels. Juist daarom is een Internationaal Gerechtshof essentieel. Het lost geschillen op in overeenstemming met de wet.

Toch zijn er in veel delen van de wereld nog steeds oorlogen. Maar ik zie zeker vooruitgang. Steeds meer mensen geloven in de principes van de VN en staan ervoor.
Abdulqawi Ahmed Yusuf

Het internationaal recht verbiedt het gebruik van geweld, toch zijn er in veel delen van de wereld nog steeds oorlogen. Maar ik zie zeker vooruitgang. Steeds meer mensen geloven in de principes van de VN en staan ervoor. Bij ons hof zijn meer dan 150 zaken aanhangig gemaakt die anders tot een oorlog hadden kunnen leiden. Het is erg belangrijk dat jongeren dit beseffen en de fakkel van vooruitgang kunnen doorgeven. De gruwelijke genociden die in Europa en elders plaatsvonden en ook de barbarij van slavernij en kolonialisme in Afrika laten zien waartoe mensen in staat zijn als er geen respect is voor de rechtsstaat.”

VN context

Het Internationaal Gerechtshof of Internationaal Hof van Justitie (ICJ) is het hoogste gerechtelijke orgaan van de Verenigde Naties.

Het hof is gevestigd in het Vredespaleis in Den Haag. Het Internationaal Gerechtshof werd in 1945 opgericht als onderdeel van het Handvest van de Verenigde Naties. Op 18 april 1946 kwamen de vijftien rechters van het hof voor het eerst bijeen. De rechters worden aangesteld door de Algemene Vergadering van de VN voor een termijn van negen jaar. Er zitten nooit meerdere rechters van dezelfde nationaliteit in het hof.

Het ICJ buigt zich op basis van het internationaal recht over rechtsgeschillen tussen staten. Daarnaast adviseert het organisaties van de Verenigde Naties over juridische zaken. De uitspraken van het ICJ zijn niet bindend, maar er gaat wel een waarschuwende werking van uit: uitspraken van het hof kunnen voorkomen dat conflicten uit de hand lopen en op geweld uitdraaien.